» О часопису
» Програмска оријентација
» Издавачи
» Редакција
» Научни савет
» Издавачки савет
» Упутство за ауторе
» Архива бројева
» Претплата и оглашавање
» Контакт

 

 

 

 

 

InfoM br 41


1.
UDC 004.738.5:339

ŠABLON RAZVOJA MODELA POSLOVANJA BAZIRANOG NA INTERNETU

FRAMEWORK FOR DEVELOPMENT OF INTERNET-BASED BUSINESS MODELS

 

Tamara Rajkov, Mladen Čudanov

REZIME: Ovaj članak je napisan sa ciljem da olakša preduzetnicima, prvenstveno u oblasti poslovanja baziranog na Internetu, konceptualizaciju i razvoj poslovnog modela. On je rezultat istraživanja poslovnih modela dve vodeće firme iz Srbije čije je poslovanje bazirano na Internetu i sličnom poslovnom modelu na globalnom nivou. Metoda koja je korišćena u radu je studija slučaja, uz šablon poslovnog modela koji su predstavili Osterwalder i Pigneur. Naši nalazi potvrđuju pretpostavke da na uspeh poslovanja pozitivno utiče dobro osmišljeni poslovni model, kroz uočavanje velikog broja sličnosti poslovnih modela najuspešnijih kompanija u istoj delatnosti Internet baziranog poslovanja, koja posluju na različitim tržištima. Ograničenja ovog članka su analiza tri studije slučaja – eBay, Limundo i Kupindo, te se hipoteza ne potvrđuje sa visokom naučnom pouzdanošću. Primena rezultata ovog članka je pre svega u podsticaju preduzetnicima u Internet baziranom poslovanju da razvijaju poslovne modele za svoje kompanije, koristeći ovde prikazanu Osterwalderov i Pigneourov šablon ili druge pristupe.
KLJUČNE REČI: poslovni model, Internet, e-poslovanje, dizajn organizacije, informacione tehnologije

ABSTRACT: This paper has been written with aim to ease entrepreneurs, especially in the field of Internet based business to conceptualize and develop business model. It is the result of research in business models of two leading companies from Serbia and similar Internet based business on a global scale. Methods used is case study, enveloped in business model developed by Osterwalder i Pigneur. Our findings confirm that well developed business model positively influences on business success, by pointing to significant similarities of most successful companies on different markets in this Internet based industry branch. Limitation of this study is focus on only three examples – eBay, Limundo and Kupindo, so this hypothesis cannot be confirmed with high scientific reliability. Application of results of this paper is at most in incentive to Internet entrepreneurs to develop business models for their companies, using Osterwalder and Pigneour pattern or other approaches.
KEY WORDS: business model, Internet, e-business, organizational design, information technologies


Rajkov Tamara, London School of Commerce Belgrade.
Kontakt: tamara_rajkov@yahoo.com
Oblasti interesovanja: organizacioni razvoj, novi poslovni modeli, marketing i prodaja

dr Mladen Čudanov, Fakultet organizacionih nauka
Kontakt: Mladenc@fon.rs
Oblasti interesovanja: Organizacioni dizajn, IKT, IT menadžment

***************************************
UDC 004.738.5:336.7
Upravljanje rizikom u e-bankarstvu
E-Banking Risk Management

Marko Ranković, Vladimir Simović, Vojkan Vasković

Rezime
U e-bankarstvu postoje brojni rizici. Svi oni predstavljaju opasnost po finansijsku instituciju i nikako se ne smeju zanemarivati, već se svakom od njih treba posvetiti pažnja. Rad identifikuje najvažnije rizike, kako u mikro-okruzenju, tako i u širem okruženju organizacije. U radu su prikazane i mere upravljanja rizikom koje je potrebno preduzeti kako bi se rizik umanjio, na operativnom i strateškom nivou. U radu je posebna pažnja posvećena aktivnostima menadžmenta usmerenim na smanjivanje rizika, kao i značaju standarda ISO 17799. Primena ovog standarda, promenama odgovarajućih procedura i same organizacije, stvara infrastrukturne pretpostavke za sigurno poslovno okruženje. Samim tim, primena standarda predstavlja važno sredstvo za zaštitu informacija i smanjenje rizika u e-bankarstvu.

Ključne reči: Rizik, e-bankarstvo, standard, ISO 17799

Abstract: There are many risks in the E-Banking. All of them are can jeopardize the financial institution and therefore they can’t be disregarded. Each of these risks, in organization’s micro-environment, as well as in macro-environment, deserves special attention. This paper identifies the most important risks, on operational and strategic level, as well as identifying the risk management processes and steps which needs to be undertaken in order to mitigate the risk. In the paper the special attention is focused to the activities of the management structures directed to the risk mitigation and to the importance of the standard ISO 17799. Implementation of the requirements given by this standard, through changes of the procedures and the organizational structure, the infrastructure prerequisites will be met to create secure business environment. Therefore, compliance with ISO 17799 is ensuring that information is better protected and therefore the E-Banking risks are mitigated.     

Key Words: Risk, e-banking, standard, ISO 17799

vv

 

Dr Marko Ranković, EuroPlanet, d.o.o
Mail: mrankovic@eeft.com
Oblasti interesovanja: upravljanje projektima u oblasti finansijskih servisa i usluga, procesiranje elektronskih finansijskih transakcija, modeli i tehnike zaštite sistema plaćanja platnim karticama.

Mr Vladimir Simović, Visoka škola za informacione tehnologije
Mail: vladimir.simovic@its.edu.rs
Oblasti profesionalnog interesovanja: elektronsko poslovanje, sistemi plaćanja, modeli primene kreditnog biroa i zaštita finansijskih informacija.

Dr Vojkan Vasković, Beogradska Poslovna Škola
Kontakt: vaskovic@bvcom.net
Oblasti interesovanja: elektronsko poslovanje, e-bankarstvo, e-goverment, mobilne tehnologije

***************************************

3.
UDC 336.6:005.5
XBRL, IZVEŠTAVANJE I ODNOSI SA INVESTITORIMA
 – REŠENJE SVIH PROBLEMA ILI DODATNO OPTEREĆENJE?

XBRL, REPORTING AND INVESTOR RELATIONS 
- SOLUTION OF ALL PROBLEMS OR ADDITIONAL BURDEN?

 

Natalija Nedeljković, Milica Kostić-Stanković, Velimir Štavljanin

Apstrakt
XBRL (eXtensible Business Reporting Language) predstavlja jedan od mark-up jezika koji se koristi za standardizovanu distribuciju poslovnih i računovodstvenih podataka. Razvoj XBRL-a bio je prvenstveno uslovljen potrebom da se omogući efikasna elektronska obrada i distribucija računovodstvenih i drugih podataka o poslovanju kompanija, bez obzira na razlike u jezicima, računovodstvenim standardima ili oblasti u kojoj posluju analizirane kompanije. Pored međusobne i razmene podataka sa nadzornim telima finansijskih tržišta, pojedinačna akcionarska društva na razvijenim tržištima sve više koriste XBRL standard za distribuciju podataka investitorima u njihove hartije od vrednosti. Uticaj XBRL-a na odnose sa investitorima se ogleda u tačnijem i aktuelnijem izveštavanju, čime se smanjuju troškovi i rizik investiranja, a posledično i cena kapitala. Ipak, iako je XBRL koncept pompezno najavljen u svetu finansijskog izveštavanja, praksa pokazuje da njegova primena nije još uvek zaživela u očekivanom obimu. Činjenica da je ovaj koncept još uvek nov za većinu učesnika na tržištu, kako onih na strani kompanija, tako i onih na strani investitora, stvara izvesnu dozu odbojnosti prema njegovoj upotrebi i bojazan da će se izgubiti fleksibilnost u izveštavanju, a većina učesnika još uvek nije ni naviknuta da u praksi koristi sve prednosti koje im ovaj koncept omogućava. Ipak, kreatori XBRL-a ne postavljaju pitanje da li će upotreba ovog koncepta u potpunosti zaživeti u praksi, već samo kada će se to dogoditi.

Ključne reči: XBRL, finansijsko izveštavanje, poslovno izveštavanje, distribucija i obrada podataka, odnosi sa investitorima

Abstract
XBRL (eXtensible Business Reporting Language) is a mark-up language used for the standardized distribution of business and accounting information. The development of XBRL was primarily caused by the need to provide efficient electronic processing and distribution of accounting and other information about the companies, regardless of differences in languages, accounting standards or areas in which analyzed companies operate. In addition to the exchange of information between companies or with financial markets supervising bodies, single stock companies in developed markets are increasingly using the XBRL standard for distributing information to investors in their securities. Impact of the XBRL on the investor relations is reflected in a more accurate and up to date reporting, which results in reducing costs and risks of investment, and consequently the cost of the capital. However, although the concept of XBRL has been loudly announced, practice shows that its application has not yet come to life in the expected extent. The fact that the concept is still new to the most of market participants, both those in companies and investors, creates a certain amount of repulsion in it’s use and the fear that the flexibility in reporting will be lost. Also, most of the  participants are still not accustomed to all the advantages that this concept provides. However, the creators of XBRL believe that it is not a question whether this concept will be used videly in practice, but only when it will happen.

Keywords: XBRL, financial reporting, business reporting, data distribution and analyses, investor relations

Natalija Nedeljković, stručni saradnik za marketinšku promociju, Beogradska berza a.d. Beograd
mail: natalija.nedeljkovic@belex.rs
Oblasti interesovanja: marketing, odnosi sa javnošću, odnosi sa investitorima, finansijska tržišta, poslovno izveštavanje

Milica Kostić-Stanković, vanredni profesor, Fakultet organizacionih nauka
mail: milicak@fon.bg.ac.rs
Oblasti interesovanja: Marketinško komuniciranje, integrisane poslovne komunikacije, upravljanje odnosima s javnošću

Velimir Štavljanin, docent, Fakultet organizacionih nauka
mail: velimirs@fon.bg.ac.rs
Oblasti intreresovanja: Marketing menadžment, digitalni marketing, multimedijalne komunikacije, informacione tehnologije

 

***************************************
4.
UDC 004.738.5:35
Zastupljenost e-servisa u javnim upravama Srbije

Sead Mašović, Muzafer Saračević

 

Rezime: Zahvaljujući  informaciono-komunikacionim tehnologijama  koje  omogućavaju  potpunu  automatizaciju administrativnih procedura i integraciju prostorno udaljenih organa, građani mogu da  zadovolje  svoje  potrebe,  podnoseći  zahteve  sa  jednog  mesta,  bez  obzira  na  broj različitih organa koji učestvuju u postupku obrade tih zahteva. Promena koju e-Uprava donosi građanima je veća dostupnost organa uprave kroz elektronske servise, a samim tim im je potrebno kraće vreme za  prikupljanje  potrebne  dokumentacije. U radu su prikazani rezultati praktične primene i zastupljenost elektronskih servisa koji su se pokazali kao deo sistema dobre prakse.

Ključne reči: e-Uprava, IKT, e-servisi, Sofisticiranost servisa

Apstract: Thanks to information and communication technologies which enable complete automation of the administrative procedures and the integration of regional distant bodies, citizens can satisfy their needs filing requirements from one place no matter how many different bodies participate in the processing of such requests. The change that e-Government brings to citizens is increased availability of the administrative authority through the electronic services and therefore they need short time to collect the necessary documentation. This paper presents the results of the practical application and representation of electronic services which have proved to be part of good practice.

Key words: e-Government, ICT, e-services, Sophistication of services

Description: http://a2.sphotos.ak.fbcdn.net/hphotos-ak-snc7/61101_435781713963_640698963_5189782_3568655_n.jpg

Description: C:\Users\CAKO\Downloads\201707_1799727204772_1587563603_1743768_3717458_o.jpg

Msc. Sead Mašović
Gradska uprava, Novi Pazar, Srbija
Oblasti interesovanja: Objektno-orijentisano programiranje, E-Government, E-poslovanje, Računarska grafika

Msc. Muzafer Saračević
Departman za prirodno-tehničke nauke, Univerzitet u Novom Pazaru, Srbija
Kontakt: muzafers@gmail.com
Oblasti interesovanja: Objektno-orijentisano programiranje, Softversko inženjerstvo, Elektronsko učenje, Računarska grafika

 

***************************************

 

5.
UDC 659.2:004:658.788

PRIMENA SOFTVERA LOGWARE
U EDUKACIJI MENADŽERA LOGISTIKE

SOFTWARE LOGWARE APPLICATION IN EDUCATION OF LOGISTICS MANAGERS

Lena Đorđević, Slobodan Antić

 

Apstrakt: U radu se razmatra mogućnost primene softverskih aplikacija i simulacije u procesu edukacije operacionih menadžera. Program Logware se navodi kao jedan od raspoloživih alata, u kontekstu softverske podrške u obrazovanju. Opisana su dva modula računarskog programa Logware, pogodnog za analizu i rešavanje raznovrsnih problema i planiranje logističkih i aktivnosti lanca snabdevanja. Prikazom mogućnosti simulacije procesa u lancu snabdevanja, korišćenjem SCSIM modula, ukazuje se na onaj aspekt softvera Logware koji omogućava njegovo korišćenje za interaktivni razvoj znanja i unapređenje veština kadrova u oblasti menadžmenta logistike i lanaca snabdevanja. Prikazom modula ROUTE ukazuje se na aspekt softvera Logware koji omogućava da se, na neposredan način, korisnicima približe složeni problemi rutiranja. Predstavljanjem problema na koje se odnosi modul ROUTE naznačena je razlika između obrazovnih i praktično primenljivih softvera.
Ključne reči: softverska podrška u obrazovanju, interaktivni razvoj znanja, unapređenje veština.

Abstract: The paper discusses the applicability of software applications and simulation in the education of operations managers. Program Logware is referred as one of the available tools, in the context of software support in education. There are represented two modules of software Logware,  that are useful for analyzing a variety of logistics and supply chain problems and  logistics and supply chain planning. Review of supply chain process simulation using SCSIM module notes the aspect of Logware software, as a tool for interactive development of knowledge and skills improvement of logistics and supply chain managers. Review of module ROUTE indicate the aspect of software that makes it appropriate for the introducing to complex routing problems. Problems relevant to the module ROUTE are represented in point of differentiation between educational and practically applicable software.
Key words: software support of education, interactive development of knowledge, skills improvement

 

lena.jpg

 

M.Sc. Lena Đorđević
Fakultet organizacionih nauka,
Kontakt: lena.djordjevic@fon.bg.ac.rs
Oblasti interesovanja: upravljački informacioni sistemi, logistika, lanci snabdevanja, spredšit inženjerstvo.

Mr Slobodan Antić,
Fakultet organizacionih nauka,
Kontakt: antic.slobodan@fon.bg.ac.rs
Oblasti interesovanja: upravljački informacioni sistemi, logistika, lanci snabdevanja, spredšit inženjerstvo.

 

***************************************

6.
UDC 004.738.12.056.52

KONTEKSTNO ZAVISNA KONTROLA PRISTUPA
CONTEXT-SENSITIVE ACCESS CONTROL

Goran Sladić, Branko Milosavljević, Zora Konjović

 

Abstrakt: U današnjem dobu informacionih tehnologija kontrola pristupa, obično, razmatra na koji način korisnici mogu pristupati resursima računarskog sistema ili „ko šta može da radi“. Kontrola pristupa predstavlja, neosporivo, osnovni sigurnosni mehanizam koji je danas u upotrebi. Tradicionalni modeli kontrole pristupa, poput RBAC-a (Role Based Access Control), ne razmatraju uticaj kontekstualnih informacija prilikom definisanja i sprovođenja kontrole pristupa. Stoga, ovi modeli u određenim slučajevima korišćenja nisu adekvatni za definisanje i sprovođenje kontrole pristupa. Kontekstno zavisna kontrola pristupa eksplicitno razmatra kontekst (stanje okruženja) u specifikaciji i implementaciji mehanizama kontrole pristupa. Većina istraživanja u ovoj oblasti bazirana je na ekstenziji RBAC modela u cilju da podrži kontekstno zavisnu kontrolu pristupa. U radu je dat prikaz odabranih kontekstno zavisnih modela za kontrolu pristupa koji se primenjuju u različitim oblastima.

Kljčne rečikontrola pristupa, RBAC, kontekstno zavisna kontrola pristupa, kontekst, kontekstno zavisno računarstvo
 
Abstract: In today’s information technology era, access control is concerned with the way in which users can access resources in a computer system, or informally speaking, with “who can do what”. Access control is arguably the most fundamental security mechanism in use today. Traditional access control models, such as RBAC (Role Based Access Control), are passive access control models. They do not take into account contextual information. Consequently, these models are inadequate for specifying access control needs of many complex real world cases. As context data gets involved, the access decision no longer depends on user credentials only, it also depends on the state of the system's environment and the system itself.  Most research in this area is based on extensions of the RBAC model to support context-sensitive access control. This paper gives overview of the selected context-sensitive access control models applied in different areas.

Key words: access control, RBAC, context-sensitive access control, context, context-sensitive computing

dr Goran Sladić, Fakultet tehničkih nauka, Univerzitet u Novom Sadu.
Kontakt: sladicg@uns.ac.rs
Oblasti interesovanja: bezbednost informacija, upravljanje dokumentima, workflow sistemi, XML tehnologije

prof. dr Branko Milosavljević, Fakultet tehničkih nauka, Univerzitet u Novom Sadu.
Kontakt: mbranko@uns.ac.rs
Oblasti interesovanja: pretraživanje informacija, upravljanje dokumentima, kontrola pristupa, digitalne biblioteke

prof. dr Zora Konjović, Fakultet tehničkih nauka, Univerzitet u Novom Sadu.
Kontakt: ftn_zora@uns.ac.rs
Oblasti interesovanja: veštačka inteligencija, upravljanje dokumentima, digitalne biblioteke, geoinformacioni sistemi

 

***************************************

7.
UDC 004.738.5

Komparativna analiza Web razvojnih okvira

Comparative analysis of Web frameworks

Elena Milovanović, Slađan Babarogić, Nenad Aničić

REZIME: Osnovni cilj ovog rada jeste prikaz načina funkcionisanja samo nekih od najviše korišćenih razvojnih okvira, kao i njihovo međusobno poređenje. Fokus je na okvirima koji se koriste za razvoj Web aplikacija. U ovom radu su prikazani nedostaci i prednosti svakog od odabranih okvira, udobnost u radu, mogućnost ne samo brzog savladavanja okvira, već i brzog razvoja Web aplikacija. Za evaluaciju je odabran podsistem javnog preduzeća u Beogradu koji je zadužen za javne nabavke. U radu je data specifikacija tog podsistema, a za potrebe ovog istraživanja, fokusirali smo se samo na dva reprezentativna slučaja korišćenja, Evidentiranje ugovora i Evidentiranje zapisnika o prijemu robe,  koja su realizovana pomoću odabranih razvojnih okvira. Prvi slučaj je lakši slučaj korišćenja, dok drugi  slučaj spada u grupu složenih slučajeva korišćenja, jer sama specifikacija opisuje složenu dinamiku.
KLJUČNE REČI: Razvojni okvir, Web aplikacija, MVC patern, ugovaranje javne nabavke

ABSTRACT: The prime objective of this paper is to show the functionality of only some of the commonly used frameworks as well as their mutual comparison. The focus is on frameworks used for Web developed applications. The paper represents the advantages and disadvantages of each of the selected frameworks, working comfort, and possibility of not only quickly overcoming  framework but also a fast Web application development. For the evaluation we have chosen subsystem of public corporation in Belgrade, which is responsible for public procurement. This paper provides the specifications of that subsystem, and for the purposes of this research, we will focus on only two representative use cases, contract proceedings as well as recording of goods received which are implemented using these frameworks. The first case falls under simpler use cases where the second is used for more complex cases as the specification itself  describes more complex dynamics.
KEY WORDS: Framework, Web application, MVC pattern, contracting public procurement

 

Milovanović Elena, student master studija, Smer za informacione sisteme, Fakultet organizacionih nauka Univerziteta u Beogradu
Kontakt: milovanovic.elena@yahoo.com
Oblasti interesovanja: baze podataka, projektovanje IS, BPMN, Web razvojni okviri, XML

Slađan Babarogić, Fakultet organizacionih nauka Univerziteta u Beogradu
Kontakt: babarogic.sladjan@fon.bg.ac.rs
Oblasti interesovanja: Projektovanje informacionih sistema, Modelovanje poslovnih procesa, Workflow i sistemi za upravljanje dokumentima

Nenad Aničić, Fakultet organizacionih nauka Univerziteta u Beogradu
Kontakt: anicic.nenad@fon.bg.ac.rs
Oblasti interesovanja: Razvoj informacionih sistema, baze podataka, integracija i interoperabilnost poslovnih sistema

 

***************************************

8.

UDC 004.4

Uticaj upotrebe višestrukih mrežnih veza MPI klastera na brzinu izvršavanja programa za analizu konstrukcija metodom konačnih traka

Influence of Using Multiple MPI Cluster Network Links to the Execution Speed of the Finite Strip Method Construction Analysis Program

 

Lazar Stričević, Predrag Rakić, Miroslav Hajduković

Sažetak

Komunikacione veze među nodovima MPI klastera ponekad predstavljaju usko grlo u njegovom radu. Ovaj problem se manje ili više ublažava ubrzavanjem komunikacionih kanala, a jedan od načina da se to postigne je upotreba višestrukih mrežnih linkova. U ovom radu se porede vremena izvršavanja programa za analizu građavinskih konstrukcija metodom konačnih traka na MPI klasteru uz upotrebu jednog, dva zasebna i dva agregirana mrežna interfejsa po računaru, pri čemu se variraju parametri kao što su broj nodova, vrsta ulaza i vrsta algoritma. Analiza, koja je data na kraju, pokazuje prednosti i mane upotrebe višestrukih mrežnih veza, kada je opravdano njihovo korišćenje i kada i pod kojim uslovima to daje najbolje rezultate.

ključne reči: MPI klaster, agregacija mrežnih linkova, HPC, Open MPI, Metod konačnih traka, FSM

Abstract

Communication links between the nodes of the MPI cluster sometimes present a bottleneck in its functioning. This problem is more or less alleviated by speeding up the network links and one of the ways to achieve this is the use of multiple network links. This paper compares finite strip method construction analysis program execution times on MPI cluster when nodes use single network interface, two network interfaces and two aggregated network interfaces, varying the number of nodes types of input and the types of algorithms.  Analysis, which is provided at the end, shows advantages and faults of using multiple network links, when is it suitable to use them and when and under which conditions it gives the best results.

keywords: MPI cluster, link aggregation, HPC, Open MPI, Finite Strip Method, FSM

Lazar Stričević, Katedra za primenjene računarske nauke Fakulteta tehničkih nauka Univerziteta u Novom Sadu.
Oblast interesovanja: računarske nauke

Predrag Rakić, Katedra za primenjene računarske nauke Fakulteta tehničkih nauka Univerziteta u Novom Sadu.
Oblast interesovanja: računarske nauke

Miroslav Hajduković, Katedra za primenjene računarske nauke Fakulteta tehničkih nauka Univerziteta u Novom Sadu.
Oblast interesovanja: računarske nauke

.

 


 

 

 

ИНФО М
Часопис за информациону технологију и мултимедијалне системе

Електронска пошта • Телефон +381 (0)11 3950-894 • Продукција сајта: ФОН
©2002-2007 ИНФО М и носиоци појединачних ауторских права. Сва права задржана.